Project Description

Calan Gaeaf Iach yng Nghanolfan Blant Gibbonsdown

Yn draddodiadol, mae Calan Gaeaf yn amser o’r flwyddyn sydd yn gysylltiedig â losin, siocled a chreision – gyda phartïon plant a gweithgareddau losin neu lanast yn troi o amgylch danteithion melys.

Fel rhan o Gynllun Cyn-ysgol Iach a Chynaliadwy (HaSPSS) y Fro, ceisiodd Canolfan Blant Gibbonsdown yn y Barri gyflwyno gweithgareddau iachach a rhoi blaenoriaeth i weithgaredd corfforol fel rhan o’u menter Calan Gaeaf Iach diweddar – wedi ei ddylunio i annog plant ifanc i feddwl yn wahanol am Galan Gaeaf a rhoi cynnig ar bethau newydd.

Mae coginio prydau ffres, iach i’r plant a chyflwyno byrbrydau iach wedi bod yn rhan o gynnig y feithrinfa ers peth amser ac nid oedd Calan Gaeaf yn eithriad. Roedd nodi ffyrdd y gallai’r plant gymryd rhan mewn gweithgareddau lle’r oedd ffrwythau, llysiau ac ymarfer corff yn ganolog yn ysgogiad grymus i’r Calan Gaeaf Iach.

“Roeddem eisiau creu diwrnod o weithgareddau Calan Gaeaf oedd yn rhoi blaenoriaeth i symud mwy a bwyta’n dda. Roedd cyflwyno cyfres o weithgareddau diddorol oedd yn gwneud i’r plant feddwl yn wahanol am y bwyd y maent yn ei fwyta, o ble mae’n dod a gwneud gemau ac ymarferion hwyliog sydd i gyd yn cyd-fynd â Chalan Gaeaf, wedi ei ddylunio i’w hannog i symud i ffwrdd o’r syniad bod Calan Gaeaf yn ymwneud â melysion yn unig!” dywedodd Gemma Lees, Rheolwr Canolfan Blant Gibbonsdown.

Gan weithio gyda’r plant i dorri llysiau, mesur cynhwysion a choginio’r bwyd, dechreuodd Canolfan Blant Gibbonsdown y diwrnod trwy baratoi’r Cawl Llysiau Calan Gaeaf i’r plant ei fwynhau. Gan ddysgu’r plant am hylendid da, sut i ddefnyddio’r teclynnau yn effeithiol a gwybodaeth am darddiad y cynhwysion, galluogodd y staff meithrin y plant i fod yn rhan weithredol o’r broses.

Y tu hwnt i hyn, roedd y feithrinfa wedi gosod nifer o orsafoedd gwahanol yn cynnwys gweithgareddau ar thema Calan Gaeaf gyda bwyd iach yn ganolog iddynt. O baentio gyda ffrwythau, i gerfio pwmpenni ac adnabod ffrwythau a llysiau mewn dwylo wedi rhewi, anogwyd y plant i weld bod dewisiadau iach yn hwyl a datblygu eu gwybodaeth ar yr un pryd.

Gan symud i ffwrdd o’r bwyd, yn eu neuadd, roedd y Ganolfan Plant wedi creu ystafell gweithgareddau Calan Gaeaf oedd â chyfres o gemau y gallai’r plant gymryd rhan ynddynt. Fe wnaeth y plant gropian fel pry cop ar draws gwe ar y llawr, gwneud ymarferion plygu ac ymestyn trwy osod y pry cop ar y we a chwblhau cyfres o gemau cydsymudiad y llaw a’r llygaid oedd yn cynnwys taflu sachau ffa i mewn i dargedau.

“Roedd y sesiynau gweithgaredd hyn nid yn unig yn bwysig i ddatblygiad y plant ac i sicrhau eu bod yn cymryd rhan mewn gweithgaredd corfforol, ond hefyd gall llosgi unrhyw egni dros ben eu helpu i ganolbwyntio mwy. Fe wnaethom greu gemau sydd yn bwysig i’w datblygiad
corfforol a gwybyddol, yn ogystal â chanfod yr hwyl yn symud mwy,” aeth Gemma ymlaen.

Wrth i’r plant ddechrau paratoi i adael y diwrnod Calan Gaeaf Iach yn y feithrinfa, cawsant becyn Calan Gaeaf i fynd gartref gyda nhw. Ar ôl cael cyllid gan Dewch at eich Gilydd Bwyd am Oes, partner arall yn y cynllun Symud Mwy Bwyta’n Dda, roedd y ganolfan yn gallu ariannu cynhwysion i bob plentyn fynd gartref gyda nhw, gan eu galluogi i ailwneud y cawl gartref gyda’u rhieni a’u gofalwyr. Roedd y pecynnau hefyd yn cynnwys gwybodaeth ychwanegol gan HaSPSS am gynlluniau talebau, syniadau Calan Gaeaf iach ar gyfer creu byrbrydau a gemau parti i blant eu gwneud gartref.

“Roedd yn bwysig i ni ysbrydoli’r plant i feddwl am Galan Gaeaf mewn ffordd iach. Rydym yn lwcus iawn i gael cefnogaeth HaSPSS a’n staff yn y ganolfan, sydd bob amser yn meddwl am ffyrdd creadigol a diddorol o ymgysylltu ein plant. Roedd ein diwrnod Calan Gaeaf iach yn llwyddiant mawr ac rydym eisoes yn cynllunio ar gyfer y Nadolig a’r Pasg,” dywedodd Gemma.

I ganfod mwy am Gynllun Cyn-ysgol Iach a Chynaliadwy y Fro, ewch i’r dudalen hon o Gyngor Bro Morgannwg ar y we.

Am fwy o wybodaeth am Dewch at eich Gilydd Bwyd am Oes, ewch i’r dudalen ar y we.